İçeriğe geç
Artvin Rota

Kendine, hayata ve gökyüzüne dair notlar

Ev ve Yaşam

Sandalyeyle yapılabilen egzersizler: oturduğunuz yerden başlamak

Sandalye bir bahane değil, hareketin eşiğini düşüren bir imkândır. Oturarak yapılan güvenli ve etkili bir program.

Nisan Yalçın 4 dk okuma

Egzersiz denince akla ayakta yapılan hareketler gelir ve bu, birçok insanı daha başlamadan dışarıda bırakır. Diz sorunu olan, dengesinden emin olmayan, uzun süre ayakta duramayan, ameliyat sonrası toparlanan ya da sadece işten eve yorgun dönen biri için sandalye, bir bahane değil bir imkândır. Oturarak yapılan egzersizler, hareketin eşiğini düşürür ve düzenli yapıldığında gerçek kazanç sağlar.

Sandalyeyle çalışmanın mantığı basittir: destek yüzeyi güvenli olduğunda, dikkat dengeyi korumaktan hareketin kalitesine kayar. Bu da özellikle yeni başlayanlar için daha iyi form ve daha az endişe demektir. Doğru sandalye, arkalığı sağlam, kolçaksız ya da alçak kolçaklı, kaymayan ve tekerleksiz olanıdır. Oturduğunuzda ayaklar yere tam basmalı, dizler yaklaşık dik açıda olmalıdır.

Isınma ile başlamak

Oturarak da olsa hareket öncesi hazırlık gerekir. Üç dört dakika yeterlidir. Oturur pozisyonda kollarınızı yanlara açıp küçük daireler çizin, sonra çapı büyütün. Omuzları öne ve arkaya doğru çevirin. Ayak bileklerini her iki yöne on kez döndürün. Ayaklarınızı yerde tutarak topukları kaldırıp indirin, ardından parmak uçlarını kaldırın. Son olarak oturur halde yerinde yürüyüş yapar gibi dizleri sırayla yukarı çekin.

Alt gövde için hareketler

Oturarak diz açma en temel harekettir: sırt arkalığa dayalı, bir bacağı öne doğru düz olacak şekilde kaldırın, iki saniye tutun, yavaşça indirin. Her bacak için on ile on beş tekrar. Bu hareket dizi çevreleyen ön uyluk kasını çalıştırır ve merdiven çıkmaktan sandalyeden kalkmaya kadar her şeyi kolaylaştırır.

İkincisi oturarak diz çekmedir: karın bölgesini hafifçe sıkarak bir dizi göğse doğru yaklaştırın ve kontrollü indirin. Üçüncüsü baldır çalışmasıdır: ayaklar yerdeyken topukları yükseltip indirmek, uzun oturmalarda bacak dolaşımını canlandırır.

Daha ileri bir seçenek, sandalyeden kalkıp oturmaktır. Elleri kullanmadan, kolları öne uzatarak kalkın ve kontrollü şekilde oturun. Zor geliyorsa ellerden destek alın veya daha yüksek bir sandalye kullanın. Bu hareket, günlük bağımsızlığın doğrudan göstergesidir.

Üst gövde ve gövde merkezi

Kollar için ağırlık şart değildir; iki dolu su şişesi veya bir kilogramlık kuru bakliyat paketi iş görür. Kolları yanlardan omuz hizasına kaldırıp indirmek, dirsekleri bükerek yukarı itmek, önden yukarı uzatmak temel bir set oluşturur. Her hareketten on ile on iki tekrar yeterlidir.

Gövde merkezi için oturarak gövde döndürme iyi bir seçenektir: eller göğüste çapraz, kalça sabit kalacak şekilde üst gövdeyi sağa sonra sola çevirin. Bir diğer hareket, elleri başın arkasına koyup gövdeyi hafifçe yana eğmektir; bu, uzun süre oturmaktan sıkışan yan gövdeyi açar.

Duruş için basit ama etkili bir hareket, kürek kemiklerini birbirine yaklaştırmaktır. Omuzları geriye çekip iki kürek kemiğini sıkıştırın, beş saniye tutun, bırakın. Ekran karşısında geçen günlerin panzehiri budur.

Nefes ve duruş

Oturarak çalışırken en sık yapılan hata, sırtı arkalığa tamamen bırakıp gövdeyi gevşetmektir. Kalçanın arkalığa yakın oturması, ayakların yere tam basması ve göğsün hafifçe yukarıda tutulması, hareketlerin doğru kaslara ulaşmasını sağlar. Bu duruşu sürekli korumak yorucu geliyorsa aralarda arkalığa yaslanıp dinlenmek doğaldır.

Nefes ise hareketle uyumlu olmalıdır. Zorlanma anında, yani ağırlığı iterken veya bacağı kaldırırken nefes verin; geri dönüşte alın. Nefesi tutmak tansiyonu geçici olarak yükseltir ve gereksizdir. Kendinize koyacağınız basit bir test şudur: hareket sırasında rahatça sayabiliyorsanız nefes düzeniniz yerindedir.

Programı nasıl kurmalı

Haftada üç gün, on beş ile yirmi dakika iyi bir başlangıçtır. Her hareketten bir set yapıp tüm turu tamamlamak, tek hareketi üç kez tekrarlamaktan daha keyiflidir. Rahat geldiğinde önce tekrar sayısını, sonra set sayısını, en son ağırlığı artırın.

Nefes almayı unutmamak önemlidir; zorlanma anında nefes verin, geri dönüşte alın. Hareketleri hızlı değil kontrollü yapın, çünkü asıl kazanç kontrolde saklıdır. Herhangi bir noktada keskin ağrı, baş dönmesi ya da nefes darlığı hissederseniz durun.

Kalp, tansiyon ya da eklemle ilgili bilinen bir rahatsızlığınız varsa programa başlamadan önce bir sağlık uzmanına danışın. Bunun dışında sandalye egzersizleri, hareketsizliğin en pratik alternatifidir. Oturduğunuz yerden başlamak, hiç başlamamaktan sonsuz kere daha iyidir ve çoğu kişi birkaç hafta sonra ayakta yapılan hareketlere geçecek güveni bu şekilde kazanır.